W półmroku sennej lampy jakieś dziwne cienie,

Zapach lekarstw duszący, twarz blada jak chusta.

To nic. To tylko zwykłe ostatnie zdarzenie,

I trudno, by dziwiło Marcelego Prousta.



Jak słońce, gasnąc w pysznych promieni efekcie,

Zachodzić się nie wzbrania i świecić nie żąda,

Tak on powoli opis poprawia w korekcie

Tej śmierci, którą widzi i wie, jak wygląda.



To nic. I może jutro siądą po wieczerzy

I książkę tę czytając ciszą nocnych godzin

Poczują nagle ciepło jak szczęście narodzin.

Albo wierzy się w życie, albo w śmierć się wierzy.


Kiedy wszystko struchlało z obawy Moskali, 

On na progu się sali jako kłoda wali

Z tą jedną myślą w głowie: "Ja wszystko ocalam", 

Rozdziera swoje szaty, krzycząc: "Nie pozwalam!" 

Sto ramion niezlękłego uchwyciło męża, 

I oszalał, i umarł. Lecz to on zwycięża.

Bo parę lat zaledwie - jest to chwila prawie 

I oto się nad polem chwieje piórko pawie, 

Hurmem chłopi z kosami biegną polną steczką 

I nakryli armaty krakowską czapeczką. (...)

I idą, idą nasi, bijąc w tarabany,

I myśląc o swej Basi, w kraju zapłakanej.

Samotnik, który wtedy oszalał z rozpaczy, 

Nie ujrzy ich, to prawda, ale cóż to znaczy?

Bo on odżył i wpośród śnieżnych drzew szpaleru 

To on wali bagnetem w wrota Belwederu

I w ciemną noc styczniową wolność widzi jaśnie. 

Ten człowiek z brwią krzaczastą, to przecież on właśnie. 

Dziś kiedy na świat cały grzmią moskiewskie spiże, 

Gdy niejedno poselstwo stopy w Moskwie liże 

A oklask dla przemocy brzmi na wszystkie strony 

Ten Rejtan znów podnosi nie łeb podgolony, (...)

I gdy wszystko przemocy gotuje owację,

On woła: Nie pozwalam!" I to on ma rację.